Nisan-Mayıs-Haziran 2017 | Sayı: 1

1. GİRİŞ Elektrikli Araç; bir veya daha fazla elektrik motorunun, akü- lerde depolanan elektriği kullanarak çalıştığı araçlardır. Petrol tüketiminin azaltılması, karbondioksit emisyonunun düşürül- mesi ve hava kirliliğinin azaltılmasının bir yolu olarak, elektrikli araçların kullanılmasının yaygınlaşması öngörülmekte ve her ge- çen gün otoyollarda kullanıma uygun elektrikli ve hibrit (elekt- rik/petrol kombine) araçların sayısı her geçen gün artmaktadır. Günümüz itibariyle elektrikli araçlar, akü fiyatları ve şarj sis- temi nedeniyle, sıradan bir içten yanmalı motorlu araca ve hib- rit elektrikli araçlara göre önemli ölçüde daha pahalıdır. Bunun- la birlikte akü fiyatları toplu üretim ile ucuzlamakta ve daha da ucuzlaması beklenmektedir. Elektrikli araçların yaygınlaşması- nı engelleyen diğer faktörler; özel veya kamuya ait bir girişim olarak şarj istasyonlarının sayısının yetersizliği ve kısıtlı men- zil sebebiyle sürücülerin hedeflerine ulaşamadan akülerin tü- kenip yolda kalacakları şeklindeki endişeleridir. Bunun için sık aralıklarla çok sayıda şarj istasyonuna ihtiyaç olmakta, evler- de, işyerlerinde, otoparklarda ve halka açık yerlerde şarj istas- yonları zorunlu olmaya başlamaktadır. Genel olarak, elektrik- li araç şarj altyapısı üç bileşenden oluşmaktadır: a) yerel şe- ÖZET Elektrikli otomobillerin yaygınlaşmasıyla ticari binaların otoparklarında şarj noktaları her geçen gün artmaya başlamıştır. Bazı aküler şarj sırasında hidrojen gazı çıkartır. Bu durum esas olarak elektrikli araçlarda kurşun asit, çinko hava ve nikel-metal-hidrit akülerde görülmektedir. Yeterli havalandırma olmadığı durumlarda hidrojen gazı konsantrasyonu patlama meydana getirecek de- receye yükselebilmektedir. NFPA 69’da yanabilen karışımlarla emniyet sağlama şartları ve NFPA 70’de elektrikli araçların şarj sistemi özellikleri verilmekte ve kapalı ortamlarda havalandırma esasları tarif edilmektedir. “National Electrical Code Handbook 2014, Artic- le 625 Electric Vehicle Charging System” kısmında kapalı ortamlarda havalandırmanın gerekli olmadığı durumların sadece özel şarj üniteleri için geçerli olduğu belirtilmektedir. Bu çalışmada, elektrikli araçlarda kullanılan akülerin özellikleri, otoparklarda gerekli şarj istasyonu sayısı, yerleri, işaretlenmesi açıklanmakta, araçların özelliklerine göre havalandırma esasları ve havalandırma hesapları verilmektedir. Anahtar Kelimeler: Elektrikli araç, akü, şarj istasyonu, havalandırma bekeden elektrik, b) istasyon kablo sistemi ve c) şarj cihazları. Elektrik her yerde mevcut olduğu için, elektrikli araç şarj istas- yonlarının yaygınlaştırılması ekonomik olarak sağlanabilir. Şarj istasyonlarının evde ya da iş yerinde kurulum süreci karmaşık olmasa da, güvenli ve verimli şarj imkânlarının sağlanması an- lamında önemli işlemlerin yapılması gereklidir. Açık alandaki elektrikli araç şarj istasyonlarında aracı şarj eden kişilerin yağ- mura, kara maruz kalması ya da elektrikli araç şarj konektörü- ne yanlışlıkla dokunulması durumunda, elektrik şoku olasılığı- nı önleyebilen birden fazla güvenlik önlemi alınmış olmalıdır. Elektrikli araçlarda kullanılan kurşun asit, çinko hava ve ni- kel-metal-hidrit aküler şarj sırasında hidrojen gazı çıkartır. Yeter- li havalandırma olmadığı durumlarda kapalı ortamlarda hidro- jen gazı konsantrasyonu patlama meydana getirecek dereceye yükselebilmektedir. Şarj sırasında hidrojen salımı olmadığı bel- gelenmeyen elektrikli araçların aküleri kapalı alanlarda şarj edi- lirken temiz hava verilmesi ve egzoz yapılması gerekmektedir. 2. ELEKTRİK MOTOR TAHRİKLİ ARAÇLAR Elektrikli otomobil endüstrisinin ilk yıllarında, yani bu yüzyı- lın başlarında, akü ile çalışan elektrikli araçlar (EV-Electric Ve- hicles) oldukça popülerdi. Daha az hava kirliliği ve neredeyse sessiz sürüş gibi avantajlarına rağmen elektrikli araçlar yavaş ELEKTRİKLİ ARAÇ ŞARJ İSTASYONLARININ HAVALANDIRILMASI Abdurrahman Kılıç 1 1 Prof. Dr. İ.T.Ü. Makina Fakültesi 28 TÜYAK YANGIN MÜHENDİSLİĞİ SAYI 1 TÜYAK Yangın Mühendisliği Dergisi, Sayı 1, s 28-34, 2017

RkJQdWJsaXNoZXIy OTEzMQ==