Nisan-Mayıs-Haziran 2017 | Sayı: 1

Yolcu tahliyesi açısından Şişli İstasyonunda yolcu tahliye ko- ridorunda sıcaklıkların en fazla 45-50 °C aralığında kaldığı tes- pit edilmiştir. Yolcu tahliye hattı hız aralığının ise acil durumda Delme Tünel Tip istasyonda 6-7 m/s bandında seyrettiği, NFPA 130 yolcu yürüme hızları kullanılarak tahliyenin bu şartlarda 16 dakikada sağlanabileceği ve istasyonun standart tahliye süre- sini sağlayabildiği anlaşılmaktadır. 7. SONUÇ Bu çalışmada tipik bir delme tünel tip istasyon olan Şişli is- tasyonundaki tren yangını incelenmiştir. Hazırlanan senaryola- ra göre CFD analizi ile yangın simülasyonu yapılmıştır. Güvenli yolcu tahliye koridorunun oluşturulması için farklı yangın ko- numlarında ve yüklerinde SES programı ile istasyonun da bu- lunduğu tümM-2 metro hattının kritik hız analizleri yapılmış ve buna göre tüm M-2 hattındaki ve istasyonlarındaki TVF fanla- rı belirlenmiştir. Ardından istasyonlar için ayrıca CFD simülas- yonları yapılarak fanların acil durumda uygunluğu değerlendi- rilmiştir. Bu çalışmada sadece Şişli istasyonunun bazı tipik so- nuçları sunulmuş ve TVF fanlarının yolcu tahliye koridorunun oluşmasına olan etkisi incelenmiştir. Bu analizlerden elde edilen sonuçlar aşağıda verilmektedir: 1. Şişli metro istasyonu için yapılan bir yangın senaryo- su analizi, oluşturulan yolcu tahliye hattındaki tüm sı- caklık ve hız değerlerinin kabul edilebilir, güvenli se- viyede sağlanabileceğini göstermiştir. 2. Delme Tünel Tip İstasyonlar ile Aç-kapa tip istasyon- larda yangının yayılımının farklı olacağı görülmüştür. Aç-kapa istasyonlarda sıcak gazların perona yayılma eğilimi yüksek iken, delme tünel tip istasyonlarda daha kontrollü hava akışı sağlanabilmektedir. Bu tip istas- yonlarda yolcu tahliye koridorlarının ilave temiz hava fanları ile desteklenmesi gerekmektedir. 3. Emniyetli yolcu tahliye koridorunun oluşturulmasın- da TVF fanlarının kapasitelerinin, çalışma aralıkları- nın ve çalışma senaryolarının (emme-basma modla- rı) çok etkin olduğu belirlenmiştir. Bu fanların uygu- landığı senaryolarda hem yangın bölgesinin sıcaklığı- nın düştüğü ve hem de duman gazının peron içine gir- mesinin engellendiği tespit edilmiştir. 4. İstasyondaki hava atım bacalarında yerleştirilen TVF fanların emiş etkisi, istasyonlardaki yolcuların istas- yondan çıkış koridorlarının uzunluklarına bağlı olarak oluşan dirençten etkilenmektedir. İstasyon peron ka- tında peronlar arası yolcu pasajlarındaki asimetrinin, duman kontrolünün tam sağlanamamasına sebep ol- duğu tespit edilmiş, bu nedenle istasyon yeni peron tasarımlarında simetrik bir mimari yapının oluşturul- ması hedeflenmelidir. 5. Dolayısıyla TVF fanlarının seçiminde ve işletme para- metrelerinin belirlenmesinde teorik hesaplamaların yapılması yanı sıra istasyonda kurulu haldeyken de fan performans testlerinin ve peronda hız ölçümleri- nin yapılması gerekmektedir. 6. İstasyonda trenin yandığı hatta yakın olan emiş ağzı dumanın dış ortama atılmasında daha etkili olduğu için, emiş ağızlarının pozisyonuna göre devreye alı- nan fan kapasiteleri değerlendirilmelidir. Teşekkür: “ İstanbul M2 Yenikapı-Hacıosman Metro Hattı Acil durum Şartlarında Hava Akış Hareketlerinin Modellenmesi ve Platform Ayırıcı Kapıların Etkisinin İncelenmesi ” başlıklı proje kapsamındaki bu çalışmanın gerçekleştirilmesini sağlayan İs- tanbul Büyükşehir Belediyesi Metro İstanbul A.Ş. yetkililerine teşekkür ederiz. KAYNAKLAR: [1] NFPA 130: Standard for Fixed Guideway Transit and Passenger Rail Systems. [2] NFPA 204: Standard for Smoke and Heat Venting. [3] Brandschutz in Fahrzeugen und Tunnels des ÖPNV , Eds: Dr. Blennemann, F., Dr. Girnau, G., (2005) [4] Subway Environmental Design Handbook Vol. I.U.S. Department of Transportation, Urban Mass Transportation Administration, Office of Research and Development, (1976). Şekil 10: Yangın konumu istasyonun orta noktasında (peronda tren yangını) durumunda t= 40 sn, t= 700 sn’deki hız dağılımları (Yangın yükü 15 MW) t= 40 sn t= 700 sn HAVA Hızları: TÜYAK Yangın Mühendisliği Dergisi, Sayı 1, s 46-52, 2017 52 TÜYAK YANGIN MÜHENDİSLİĞİ SAYI 1

RkJQdWJsaXNoZXIy OTEzMQ==