Temmuz-Ağustos-Eylül 2017 | Sayı: 2

Genel olarak çok katlı ve çift cidarlı bir binada çıkan yangın sonucunda oluşan duman, yangının bulunduğu kattan çift cidar boşluğuna geçerek baca etkisi nedeniyle boşluk içinde yüksel- meye başlar ve diğer katlarda açık olan pencereler veya kırılan camlar yoluyla katlar arasında hızla yayılır. Doğal havalandır- manın etkin olduğu binalarda oluşan bir yangında, doğal hava- landırma etkisiyle hava sirkülasyon yolları ve açıklıklar duma- nın diğer mekanlara ve katlara geçişini sağlar. Bu durum bu tür binalarda ciddi bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır [4]. Sıra- dan bir cephede duman ve zehirli gazlar ortam havası ile seyre- tilip soğutulur fakat çift cidar cephelerde sıcak gazlar çift cidar arasındaki düşey boşluğun içine sıkışıp orada kalır ve baca et- kisi sayesinde yükselerek diğer katlara geçer. Bu tür cephelerde yangının yayılmasının nedenleri şu şe- kildedir: • Bina içinde başlayan ve pencereler yoluyla yayılan bir yangının üst katlarda ikinci bir yangını başlatması. • Bina dış cephesi üzerinden yangının yayılması. • Isı akısı etkisi nedeniyle yanmaz dış cidarın bozunma/ 1. GİRİŞ Günümüzde inşa edilen pek çok prestijli ve teknolojik ola- nakları yüksek binalarda çift cidar cepheler, iklimsel ve işit- sel açıdan bina konforuna katkıları ve estetik nedenlerle daha yaygın şekilde tasarımda yer almaktadır. Bu tip cephe sistem- leri dayanıklılık, ekoloji, iyi görünüm, iç ortam hava kalitesi ve gün ışığı kullanımı açısından bazı iklim bölgelerinde avantaj sağlamaktadırlar [1]. Çift cidarlı cepheler dış ve iç ortam ara- sında bir yalıtım tabakası gibi olup havanın iki cidar arasında dolaşımını etkinleştirir. Bu da doğal havalandırma, daha iyi ısı ve akustik performansa neden olur [2]. Ancak çift cidar cephe sistemlerinin tasarım ve uygulama ile ilgili düzenlemeler yapı yönetmeliklerinde yeterince kapsamlı değildir ve herhangi bir yangın durumunda çift cidar cepheye sızan dumanın nasıl bir davranış izlediği ve duman hareketini etkileyen faktörler tam olarak bilinmemektedir [3]. ÖZET Çift cidarlı cephe sistemleri iklim ve gürültü kontrolü bakımdan sağladığı avantajlar nedeniyle mimari tasarımda daha yaygın ola- rak uygulanmaktadır. Sağladığı bu avantajlar, binanın bulunduğu yerin iklimsel karakteristiği ve gürültü yoğunluğu ile yakından il- gilidir. Özellikle doğal havalandırma olanakları açısından düşünüldüğünde, direkt rüzgâr etkisine maruz kalmadan, mekanlardaki kirlenen havanın uzaklaştırılması ve taze havanın alınması önemli bir avantaj olarak görülmektedir. Fakat çift cidar arasında sağ- lanan baca etkisi, yangın durumunda oluşan dumanın katlar arasında taşınmasına da neden olur. Çift cidar boşluğuna açılabilen pencerelerin bulunduğu mimari tasarımlarda, katlar arasında yangın ve duman geçişini engelleyen bir mekanizma bulunmama- sı halinde, yangında en tehlikeli ürün olan duman ve zehirli gazlar kolaylıkla bu boşluklar yoluyla mekana girebilir. Baca etkisi, çift cidarın genişliği, yüksekliği, havalandırma koşulları gibi parametrelere bağlı olarak değişir. Doğal havalandırma koşullarının be- lirlenmesinde ise çift cidarın havalandırılması ile ilgili bırakılacak boşlukların konumu, büyüklüğü, binanın bulunduğu yöredeki ha- kim rüzgâr koşulları ve binanın rüzgâra göre konumu dikkate alınmalıdır. Bu çalışmada örnek olarak ele alınan bir binada çift cidar arasında yangın nedeniyle oluşan dumanın hareketi, bu hareket üzerin- de etkili olan parametrelerin değişken durumlarına göre incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Çift cidar cephe, duman hareketi, duman yayılımı, duman tahliyesi benzetimi ÇİFT CİDARLI CAM CEPHELERDE DUMAN HAREKETİ – SAYISAL ANALİZ Nuri Serteser 1 1 Mimar, İTÜ Mim. Fak., Mimarlık Bl., Taşkışla Kampüsü/Taksim/İstanbul, 212 293 1300, serteser@itu.edu.tr TÜYAK Yangın Mühendisliği Dergisi, Sayı 2, s 30-34, 2017 30 TÜYAK YANGIN MÜHENDİSLİĞİ SAYI 2

RkJQdWJsaXNoZXIy OTEzMQ==