Temmuz-Ağustos-Eylül 2017 | Sayı: 2

50 TÜYAK YANGIN MÜHENDİSLİĞİ SAYI 2 karşı karşıya kaldıkları sorunların başında gelmektedir. Satın alma yaklaşımıyla çoğu zaman verilen tekliflerin detayları ile şirketler için kritik mahiyette olan hususlar incelenmek yeri- ne tekliflerin ihtiva ettikleri fiyatlar değerlendirilmekte ve ris- ke karşı gerekli desteği veremeyecek firmalarla gerek tasarım, gerek ise montaj projeleri tamamlanmaya gerek ise test, kont- rol ve bakım süreçleri yürütülmeye çalışılmak zorunda kalına- bilmektedir. Projelerin tasarım, montaj ve devreye alınmala- rı sırasında atlanabilecek hususlar, geç de olsa bazı sistemler- de doğru bakım, test ve kontrollerin yapılmasıyla yakalanabil- mektedir. Ancak, sprinkler sistemi gibi kritik sistemlerin doğru olup olmadığını anlamak için tek bir fırsat vardır. O da maale- sef yangın anıdır. Sistem, doğru yapılandırıldıysa görevini yap- makta, yanlış yapılandırıldıysa yangın karşısında etkisiz kalmak- tadır. Tüm bunlar yangın güvenliği için birlikte çalışmak için se- çilen firmaların önemini bize bir kez daha hatırlatmaktadır. Pi- yasanın kontrolüne yönelik kâr gütmeyen şirketler aracılığıyla oluşturulacak piyasa denetimi, yapılan kalitesiz ve uluslarara- sı standartlara uygun olmayan tasarım, uygulama, kontrol ve bakımların önüne geçmeye yardımcı olacaktır. Bu durum hem hizmet alan şirketlerin finansal kaynaklarını ve risklerini doğ- ru yönetmek için harcamalarına dolayısıyla riskin kontrol al- tında tutulmasına yardımcı olacak hem de piyasada şirketler arasında fiyat farklılıklarının ve haksız rekabetin önüne geçil- mesine yol açacaktır. Yukarıda bahsedilen yangın önlemlerinden bir veya birkaçı atlanıldığı takdirde ise hiç istenmeyen yangınların yaşanılma- sı olasılıklar dahilindedir. Aşağıdaki fotoğraflarda (Örnek hasar fotoğrafları 1) görülen taş yünü sandviç panel kullanılmış ve tamamen sprinkler sistemi ile korunmakta olan bir işletmede elektrik motoru kaynaklı ve tamamen kayıpla sonuçlanan bir yangın gerçekleşmiştir. Yanlış yapılandırılmış sprinkler sistemi yangını söndürmede yetersiz kalmıştır. Yaşanılan hasar sonu- cu sigorta şirketi, sigortalının yangın hasarı ve kâr kaybı hasa- rını ödemiştir. Ancak, firmanın yaşadığı pazar payı ve imaj kay- bına karşı katkısı olamamıştır. Unutulmaması gereken husus- lardan biri de şirketin en değerli varlıklarından birisi imajıdır. Bu yangın örneğinin de desteklediği gibi ülkemizde, son yıl- larda yaşanılan yangın sayılarında ve bu yangınların neden ol- duğu kayıplarda ciddi artışlar söz konusu olmuştur. 2011 yılın- dan bu yana, lojistik, plastik ve kimya sektörü başta olmak üze- re pek çok sektörde ciddi yangınlar yaşanmış ve maalesef ki ya- şanmaya devam etmektedir. Ne acıdır ki tarihi binalarda olan yangınlar da azımsanacak sayıda değildir. Kısa bir süre ayıra- rak internet üzerinde, referans şehir adı ile yılı girilerek yangın kelimesi taratılarak yapılabilecek bir araştırma, belli sektörler başta olmak üzere pek çok yangın haberine ulaşmamızı sağla- yacaktır. Bu haberler, sigorta şirketlerinin ödemekle yükümlü oldukları hasar bedelleri konusunda tahmin yapmamız için fi- kir verecek, dolayısıyla da hem sigortalı hem sigortacı hem de ülke ekonomisi adına risk yönetimi konusuna daha hassas yak- laşılması gerektiğini hatırlatacaktır. Sigorta şirketlerinin yurtdışında karşı karşıya kaldığı tablo do- ğal afetlerdeki artışla birlikte daha ciddidir. Japonya Depremi ve Tsunami, Yeni Zelanda ve Şili Depremlerinin finansal boyut- ları da afetlerin kendileri kadar ürkütücüdür. Bunların finansal kayıplarına yönelik detaylı bilgi reasürör firmaların yayınların- da internet ortamında bulunmaktadır. Şekil 1’de SwissRE tara- fından insan kaynaklı ve doğal afetler kaynaklı hasarlar için si- gortalanmış ve sigortalanmamış verileride ele alarak hazırlan- mış grafik, bize doğal afetlerin yol açtığı finansal kayıpların bü- yüklüğünü göstermektedir. Tüm bu unsurlar, sigorta piyasasının riske yaklaşımını, risk al- gısını değiştirmektedir. Yurtdışında uzun yıllardır var olan ris- ki iyi yöneten ile riski yönetim konusunda iyileştirme yapabi- lecek şirketlere sigortalama da farklı prim ve muafiyetlerin uy- gulanması artık ülkemizde de yaygın şekilde yer bulmaktadır. Sigorta şirketleri riskleri daha yüksek maliyetlerle (prim) sigor- TÜYAK Yangın Mühendisliği Dergisi, Sayı 2, s 46-55, 2017 Örnek Hasar Fotoğrafları 1 Şekil 1. 1970-2016 Yılları Arasında İnsan Kaynaklı ve Doğal Afet Kaynaklı ABD Doları Cinsinden Sigortalanmış ve Toplam Hasar Miktarları (SwissRE)

RkJQdWJsaXNoZXIy OTEzMQ==